Onlangs reisde Pieter van der Luit, werkzaam op de afdeling Latijns Amerika en Poolreizen bij Thika Travel, naar het bijzondere Spitsbergen. Pieter verbleef tijdens zijn 11-daagse reis aan boord van het kleinschalige expeditieschip de Professor Multanovskiy en maakte enkele unieke ontmoetingen mee die wij u zeker niet willen onthouden....
Uit het logboek van de expeditiecruise:
8 augustus 2006: 80°29’N - 26°07’O
Vanochtend is het gelukt! We zijn helemaal om Spitsbergen heen gevaren en liggen voor anker voor het meest oostelijke eiland van de archipel, Kvitøya. Even later gaan we aan boord van de zodiacs, de kleine rubberboten die ons aan land zullen brengen. Meer dan 99% van het eiland is met ijs bedekt, slechts een kleine reep van ongeveer 300 meter is ijsvrij. Hier liggen alleen maar stenen en groeien wat mossen. Omdat we midden in ijsberengebied zitten, zijn onze gidsen extra waakzaam. Het is een bijzonder idee te weten dat je vlakbij ijsberen aan land bent gegaan. Ook al zien we ze nu niet, we weten dat ze hier wel voorkomen, de sporen op het ijs geven aan dat ze hier niet zo lang geleden nog gelopen hebben. Gelukkig zijn alle gidsen bewapend, voor het geval!
’s Middags varen we verder, door het pakijs. Ons ijsversterkte schip heeft geen enkele moeite met de ijsschotsen die we tegenkomen. De kapitein manoeuvreert behendig tussen de schotsen door, en als dat een keer niet mogelijk is omdat er gewoon te veel ijsschotsen bij elkaar liggen, duwt het schip ze voorzichtig aan de kant. Alle passagiers speuren onderwijl de ijsschotsen af, op zoek naar ijsberen. We zijn nu 5 dagen onderweg en hebben al veel gezien, maar inmiddels begint het te kriebelen. Zullen we wel ijsberen zien? Het gebeurt weliswaar niet vaak, maar op sommige reizen laten ze zich simpelweg niet zien, hoe hard de mensen ook zoeken. Het zal toch niet op onze reis gebeuren?
Maar dan: één van de passagiers ziet in de verte een gelige vlek op het ijs liggen. Zou het zo zijn, onze eerste ijsbeer? De expeditieleider vraagt de kapitein om voorzichtig koers te zetten in die richting. Hoe dichterbij we komen, hoe groter de spanning wordt, we hebben immers al eerder vreemde vormen en kleuren op het ijs aangezien voor ijsberen, maar als we dichterbij kwamen bleek dan dat het slechts een raar gevormd stuk ijs was. De gidsen geven het verlossende woord: het is een ijsbeer!!! Luid gejuich op het schip, de spanning is gebroken.
De beer ligt nog nietsvermoedend te slapen, pas als we dichterbij komen, merkt hij ons op. Eerst ruikt hij, maar even later kijkt hij onze kant op: hij heeft ons in de gaten. De motor is afgezet en het schip glijdt voorzichtig richting de beer; opnieuw toont de kapitein hier zijn vakmanschap. Op een meter of 30 van de beer is de vaart eruit en liggen we stil, oog in oog met een ijsbeer! Ademloos genieten we van deze ontmoeting. Ik vind het altijd een bijzondere ervaring om dieren in hun natuurlijke omgeving te zien, de beer is in dit gebied de absolute heerser en is dan ook totaal niet onder de indruk van onze aanwezigheid.
Een half uur later varen we door, op naar ons volgende doel, een landing op één van de eilanden. Dat we hier in ijsberengebied zitten, wordt ons vandaag wel erg duidelijk: nog geen twee uur na het zien van de eerste ijsbeer, zijn we inmiddels experts geworden in het ontdekken ervan, en hebben we nog eens drie andere ijsberen op het ijs gezien. De meest bijzondere waarneming moet dan echter nog komen. Boven onze hoofden vliegen enkele ivoormeeuwen doelbewust één richting op. Dat belooft wat, want deze vogels hebben een feilloos idee waar een kill geweest is. En inderdaad, vlakbij blijkt een ijsbeer kort tevoren een prooi gepakt te hebben, een baardrob. Hoewel het tafereel van een ijsbeer die zich tegoed doet aan de rob op het eerste gezicht wat luguber lijkt, is het hier op het pakijs ten oosten van Spitsbergen toch de enige manier om als ijsbeer in leven te blijven. De robben vormen hun voornaamste prooidieren en van een rob die zo groot is als deze, kan een ijsbeer ruim een week leven.
De ivoormeeuwen die ons de weg naar deze ijsbeer gewezen hebben, hebben gezelschap gekregen van andere meeuwen en samen doen ze zich tegoed aan kleine stukjes vlees die de beer heeft laten vallen. Dat de prooi voor de beer belangrijk is, blijkt wel uit het feit dat hij de meeuwen, die toch echt niet meer dan een paar ons van de rob zouden kunnen verorberen, niet in de buurt van de rob duldt. Telkens als ze dichtbij komen, springt hij op en haalt uit naar de meeuwen die, zeer verstandig, direct opvliegen. Ook hier blijven we ruim een half uur, kijkend naar de beer. Onze expeditieleider, met jarenlange ervaring rond Spitsbergen, vertelt ons hoe bijzonder dit is. Hij heeft slechts twee keer eerder een ijsbeer met prooi gezien! We beseffen hoeveel geluk we hebben gehad met onze waarnemingen. Het zien van de ijsberen heeft de stemming aan boord dan ook veranderd. Waren we eerst blij en tevreden, na het zien van de ijsberen zijn we gelukkig.
Pieter van der Luit
Elke expeditiecruise rond Spitsbergen is een unieke beleving. Wilt u ook zo'n bijzondere reiservaring opdoen? Op onze Spitsbergen pagina vindt u ons scheepsaanbod, reissuggesties en algemene informatie.
Terug
